fa واکاوی پیامدهای آتش‌سوزی و انفجار مخازن استوانه‌ای ذخیره گاز مایع در یک صنعت منتخب نفت و گاز ایمنی فرآیند Process Safety كاربردي Applicable <p dir="RTL">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;</p> <p dir="RTL"><strong>زمینه و هدف: </strong>با توجه به حوادث رخ‌داده در اثر نشت گاز مایع <span dir="LTR">(LPG)</span>، موضوع واکاوی پیامد آتش‌سوزی و انفجار مخازن ذخیره حاوی این ماده از اهمیت زیادی برخوردار است. هدف از مطالعه حاضر واکاوی پیامدهای آتش‌سوزی و انفجار یک مخزن استوانه‌ای ذخیره <span dir="LTR">LPG</span> در یک صنعت منتخب نفت و گاز است.</p> <p dir="RTL"><strong>روش بررسی: </strong>در این مطالعه تحلیلی، چهار سناریوی نقص، شامل گسیختگی یک مخزن استوانه‌ای ذخیره <span dir="LTR">LPG</span>، نشتی مخزن از محل لوله ورودی، نشتی مخزن از محل دریچه آدم‌رو و باز شدن شیر ایمنی و پیامدهای آتش‌سوزی و انفجار متناظر با آن‌ها توسط نرم‌افزار <span dir="LTR">PHAST</span> شبیه‌سازی شد. سپس نتایج به‌دست آمده با معیارهای موجود مقایسه شد و شدت آسیب‌رسانی پیامدها مشخص گردید.</p> <p dir="RTL"><strong>یافته‌ها: </strong>با توجه به نتایج به‌دست آمده، ناحیه اثر آتش کروی ناشی از سناریوی گسیختگی مخزن با شدت تشعشع &nbsp;5/37 تا شعاع 290 متر از محل مخزن است که با توجه به خطوط راهنما، در این میزان شدت تابش، احتمال آسیب عمده به تجهیزات فرآیندی، تخریب سازه‌ها و مرگ‌ومیر قطعی افراد حاضر در این ناحیه وجود دارد. در پیامد آتش ناگهانی این سناریو، در محدوده‌ای به شعاع 505 متر احتمال مرگ‌ومیر افراد صددرصد است. در پیامد انفجار ناشی از گسیختگی مخزن، موج انفجار <span dir="LTR">bar</span> 2/0 تا شعاع 2092 متری قابل مشاهده است. سناریوی نشتی از محل دریچه آدم‌رو نیز شامل پیامدهای آتش فورانی، انفجار و آتش ناگهانی است. هم‌چنین سناریوهای نشتی از محل لوله ورودی و باز شدن شیر ایمنی، پیامدهای آتش فورانی و آتش ناگهانی را به دنبال خواهد داشت.</p> <p dir="RTL"><strong>نتیجه‌گیری: </strong>با توجه به شدت پیامدهای سناریوی اول و احتمال رخ دادن حوادث زنجیره‌ای در تأسیسات ذخیره گاز مایع، پیشنهاد می‌شود به‌جای مخازن استوانه‌ای افقی از مخازن کروی استفاده شود و هم‌چنین برنامه جامع واکنش در شرایط اضطراری در اولویت‌های نخست واحد ایمنی قرار گیرد.</p> <p dir="RTL"><strong>کلیدواژه‌ها: </strong>واکاوی پیامد، آتش‌سوزی، انفجار، مخازن <span dir="LTR">LPG</span>، <span dir="LTR">PHAST</span></p> <p dir="RTL">&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;&nbsp;</p> <p><strong>Background and aims:</strong> Accidents happened as a result of LPG leakage emphasizes the&nbsp;importance&nbsp;of the consequence analysis of fire and explosion in LPG storage tanks. The purpose of this study is to analysis the consequences of fire and explosion in a cylindrical LPG storage tank in an oil and gas industry.</p> <p><strong>Method:</strong> In this analytical study, four possible failure scenarios including 1) rupture in the cylindrical LPG tank 2) leakage from the loading line 3) leakage from the tank manhole and 4) undesirable opening of the safety valve, and their fire and explosion consequences were simulated by PHAST software. Then the results were compared with existing standards</p> <p><strong>Results:</strong> The scenario of tank rupture leads to a&nbsp;radiation&nbsp;flux 37.5 kw/m² affect&nbsp;a radius of 290 m from tank location that can cause major life and property losses. As the result of a flash fire due to the tanker rupture, there is a possibility of life-threatening to a radius of 520 m. An explosion (resulting from the tank rupture) with&nbsp;blast&nbsp;wave of 0.2 bar affect&nbsp;a radius of 2092 m that can cause the life and property losses. The scenario of leakage from the tank manhole leads to jet fire, explosion and flash fire. Also, the jet fire and flash fire will follow by the scenarios of leakage from the loading and undesirable opening of the safety valve.</p> <p><strong>Conclusion:</strong> With attention to severity the tank rupture and the likelihood of&nbsp;occurrence&nbsp;of the&nbsp;domino&nbsp;effect, it is recommended to substitute the horizontal cylindrical LPG tanks by the spherical ones. Also, an emergency response plan should be established based on the result of this study.</p> <p><strong>Keywords: </strong>Consequence Analysis, Fire, Explosion, LPG Tank, PHAST</p> واکاوی پیامد, آتش‌سوزی, انفجار, مخازن PHAST, LPG Consequence Analysis, Fire, Explosion, LPG Tank, PHAST 37 45 http://ioh.iums.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1715-1&slc_lang=fa&sid=1 Hamid Kariznovi حمید کاریزنوی hkariznovi68@gmail.com 13600319475328460026790 13600319475328460026790 No کارشناس ارشد مهندسی بهداشت حرفهای، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران. Ali Asghar Farshad علی اصغر فرشاد fdgir@yahoo.com 13600319475328460026791 13600319475328460026791 Yes مرکز تحقیقات بهداشت کار، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران Rasoul Yarahmadi رسول یاراحمدی yarahmadi.r@iums.ac.ir 13600319475328460026792 13600319475328460026792 No مرکز تحقیقات آلودگی هوا ،دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران Yahya Khosravi یحیی خسروی YAKHOSRAVI@yahoo.com 13600319475328460026793 13600319475328460026793 No مرکز تحقیقات بهداشت، ایمنی و محیط زیست دانشگاه علوم پزشکی البرز، کرج، ایران. Peyman Yari پیمان یاری yari.1989@yahoo.com 13600319475328460026794 13600319475328460026794 No کارشناس ارشد مهندسی بهداشت حرفهای، دانشگاه علوم پزشکی ایران، تهران، ایران.