دوره 11، شماره 4 - ( 8-1393 )                   جلد 11 شماره 4 صفحات 20-30 | برگشت به فهرست نسخه ها


XML English Abstract Print


Download citation:
BibTeX | RIS | EndNote | Medlars | ProCite | Reference Manager | RefWorks
Send citation to:

Ghanbari Z, Rasoulzadeh Y, Allahyari T. CTA, FJAS, Control Room, Petrochemical Industry. ioh. 2014; 11 (4) :20-30
URL: http://ioh.iums.ac.ir/article-1-1060-fa.html
قنبری زهرا، رسول زاده یحیی، اللهیاری تیمور. تحلیل شناختی مشاغل با استفاده از CTA و کمی سازی آن به کمک روش FJAS در اتاق های کنترل یک صنعت پتروشیمی. سلامت كار ايران. 1393; 11 (4) :20-30

URL: http://ioh.iums.ac.ir/article-1-1060-fa.html


استاديار علوم پزشکی تبریز ، rasoulzadehy@yahoo.com
چکیده:   (2155 مشاهده)

زمینه و هدف: ماهیت کار در اتاق‌های کنترل به گونه ای است که جزء کارهای پیچیده و با بار شناختی بالا تلقی شده و پیشگیری از وقوع خطاهای انسانی در این مشاغل ضروری به نظر می رسد. تحلیل شناختی وظایف اولین و مهمترین اقدام در جهت طراحی برنامه های پیشگرانه بوده و این مطالعه با هدف تعیین نیازهای شناختی وظایف، کمی سازی آنها و مقایسه سطوح نیازمندی های شناختی در گروه های شغلی در اتاق های کنترل یک صنعت پتروشیمی انجام گردید.

روش بررسی: در این مطالعه توصیفی- تحلیلی از دو روش آنالیز شناختی CTA و FJAS استفاده شد. جامعه مورد مطالعه تمامی اتاق های کنترل مجتمع پتروشیمی تبریز و جمعیت هدف اپراتورهای اتاق های کنترل مذکور بودند. برای پیاده سازی روش CTA، از اطلاعات گروهی از اپراتورهای مجرب اتاق کنترل – در تمامی اتاق های کنترل- که تمایل به مصاحبه داشتند، استفاده گردید. در روش FJAS، 20 نفر از افراد متخصص و باتجربه (SMEs) از سه گروه شغلی سرپرست، اپراتور سایت و اپراتور اتاق کنترل به صورت داوطلبانه انتخاب شدند. تجزیه و تحلیل داده ها به وسیله نرم‌افزارSPSS نسخه 5/11 و با استفاده از آزمون آماری تحلیل واریانس یک طرفه و آزمون تعقیبی توکی انجام گرفت.

یافته ها: بر اساس نتایج مرحله HTA از روش CTA، مجموعا 9 زیروظیفه برای وظیفه سرپرستی، 8 زیروظیفه برای وظیفه اپراتوری ارشد بورد و 10 زیروظیفه برای وظیفه اپراتوری ارشد سایت حاصل شد. بر اساس نتایج CTA، 12 نیازمندی شناختی در وظائف تحت مطالعه مشخص گردید. نتایج امتیازات حاصل از روش FJAS نشان داد که در کل، 70% نیازمندی های شناختی تعیین شده در روش CTA در وظایف مختلف، دارای درجه اهمیت بالایی بوده ( امتیاز بالای 4) و سطح توانایی شناختی نسبتا بالایی را لازم دارند. آزمون تعقیبی توکی تفاوت معنی داری بین سطح نیاز شناختی سرپرست ها و اپراتورهای سایت نشان داد (05/0 >P   ). 

نتیجه گیری: نتایج این مطالعه نشان داد که وظایف اپراتورهای اتاق کنترل به ویژه اپراتوری بورد دارای نیازمندیهای شناختی متعددی بوده و سطح بالایی از توانایی شناختی را می طلبند. همچنین روش FJAS به دلیل دارا بودن قابلیت وزن دهی به نیازمندی های شناختی و نیز گستره وسیع عوامل مورد بررسی، می تواند به عنوان جایگزین روش CTA مورد استفاده قرار گیرد.

واژه‌های کلیدی: CTA، FJAS، اتاق کنترل، صنعت پتروشیمی
متن کامل [PDF 1247 kb]   (957 دریافت)    
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: ارگونومی
دریافت: ۱۳۹۲/۶/۳۰ | پذیرش: ۱۳۹۳/۳/۲۸ | انتشار: ۱۳۹۳/۹/۱

ارسال پیام به نویسنده مسئول


کلیه حقوق این وب سایت متعلق به مجله سلامت کار ایران می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2015 All Rights Reserved | Iran Occupational Health

Designed & Developed by : Yektaweb