مجله علمی پژوهشی

زمینه و هدف  :ترکیبات آلی فرار VOCs از منابع مختلفی تولید و منتشر می‌شوند و ممکن است به طور زیان‌آوری بر سلامتی، رفاه و عملکرد انسان اثر گذار باشند. بدون شک اولین گام در راستای کنترل آلاینده‌ها اندازه گیری و تجزیه‌ی آنهاست، زیرا بدون آگاهی کامل از کیفیت و کمیت آلاینده‌ها امکان مقایسه با حدود مجاز و در نهایت کنترل آنها عملی نخواهد بود.

روش بررسی: این مطالعه توصیفی- تحلیلی در صنایع شیمیایی وابسته به نفت انجام شد. در این تحقیق از 18 مجتمع مستقر در یک منطقه صنعتی حدود 346 نمونه هوا در فصل زمستان سال 1391 و 370 نمونه در فصل تابستان سال 1392 جمع آوری گردید. در این مطالعه 14 ترکیب آلی فرار مورد بررسی و اندازه گیری قرار گرفت و نمونه‌برداری از ترکیبات مورد بررسی مطابق با متدهای انیستیتو ملی ایمنی و بهداشت شغلی آمریکا (NIOSH) انجام گردید. در نهایت نمونه ها توسط دستگاه های GC-FID و GC-MASS مورد تجزیه قرار گرفت. تحلیل نتایج با نرم افزار spss نسخه 16 انجام شد.

یافته ها: در این مطالعه میانگین اکثر ترکیبات در تمام مجتمع ها در فصل تابستان بیشتر از فصل زمستان برآورد شد (05/0P<). همچنین طبق نتایج، میانگین نسبت بنزن به BTX، BTEX و کل VOCها بالاترین درصد (64%) و نسبت میانگین غلظت گزیلن به این سه متغیر پایین ترین درصد (3 تا 7%) را در هر دو فصل زمستان و تابستان نشان داد.

نتیجه گیری: نتایج این مطالعه نشان می دهد که تجمع تعداد زیادی از مجتمع ها در کنار هم و تعدد منابع تولید کننده آلودگی در این منطقه موجب افزایش میزان آلودگی منتشره در هوای منطقه گردیده است. بنابراین استفاده از راهکارهای مهندسی جهت کاهش میزان آلودگی توصیه می گردد.