Research code: 43012643
Ethics code: IR.SBMU.PHNS.REC.1403.137
، ab.vahedi@sbmu.ac.ir
چکیده: (19 مشاهده)
چکیده
زمینه و هدف:
تغییر الگوهای شغلی به سمت کمتحرکی و نشستنهای طولانیمدت با اعمال بار مکانیکی ثابت بر ستون فقرات، سلامتی و بهرهوری نیروی کار را تهدید میکند. ایجاد مکانیزمهای خود فعالشونده نشیمن بهعنوان راهکاری برای جلوگیری از انقباض ایستا و طولانیمدت عضلات در وضعیت نشسته مطرح است. هدف از این پژوهش، مقایسه اثربخشی ارگونومیک یک نمونه بومی صندلی فعال با مکانیسم نشیمن دینامیک در مقایسه با صندلی مشابه ثابت بود.
روش بررسی:
در این مطالعه تجربی درونگروهی با طراحی cross-over ، ۱۳ داوطلب (۵ مرد و ۸ زن) با میانگین سنی (۱۹/۵ ± ۵۴/۲۵) سال شرکت کردند. پروتکل پژوهش شامل ثبت فعالیت عضلات اکستنسور ستون فقرات توسط دستگاه الکترومیوگرافی سطحی (SEMG) هنگام انجام یک فعالیت شبیهسازی شده مونتاژ سبک بود. پروتکل برای هر داوطلب تکرار شد و توالی استفاده از هر دو نوع صندلی (فعال با نشیمن متحرک/ ثابت) بهصورت تصادفی تعیین گردید. از مقیاس بصری (VAS) و نقشه بدن برای ارزیابی احساس ناراحتی استفاده شد. کل زمان فعالیت برای هر داوطلب ۳۰ دقیقه در نظر گرفته شد که ۵ دقیقه ابتدایی آن به ثبت سیگنالهای الکترومیوگرافی اختصاص یافت. تحلیل دادهها با استفاده از نرمافزار Spss نسخه ۲۷ در سطح معناداری ۰۵/۰ انجام شد.
یافتهها:
نتایج حاصل از ارزیابی ۱۳ شرکتکننده (میانگین سنی ۱۹/۵ ± ۵۴/۲۵ سال) نشان داد که استفاده از صندلی فعال منجر به افزایش معنادار فعالیت الکترومیوگرافیک عضلات اکستنسور کمری در مقایسه با صندلی ثابت گردید (05/0P ˂). به طور مشخص، بیشترین افزایش فعالیت در عضله لانگیسیموس کمری راست مشاهده شد که میانگین آن از ۵۳/۸ ± ۹۴/۲۱ به ۱۴/۶ ± ۴۶/۲۶ درصد MVC ارتقا یافت (004/0P =). همراستا با این تغییرات بیومکانیکی، میزان ناراحتی درکشده در نواحی ستون فقرات و لگن به طور چشمگیری کاهش یافت؛ بهگونهای که شاخص ناراحتی در ناحیه تحتانی کمر از ۳۲/۱۶ ± ۴۶/۲۲ (در صندلی ثابت) به ۶۱/۶ ± ۲۳/۵ (در صندلی فعال) تقلیل یافت (003/0P =) و میانه ناراحتی در ناحیه باسن نیز در شرایط صندلی فعال به صفر رسید (0.036=P).
بحث و نتیجهگیری:
یافتهها نشان داد که صندلی فعال از طریق القای بارگذاری دینامیک، ضمن بهبود فعالیت عضلانی و کاهش ناراحتی اسکلتی - عضلانی، مداخلهای اثربخش جهت تعدیل پیامدهای کمتحرکی است؛ ازاینرو، بهرهگیری از این محصول در مشاغل ایستای نیازمند دقت بالا نظیر مونتاژ سبک صنعتی، دندانپزشکی و امور آزمایشگاهی (کار با میکروسکوپ) توصیه میگردد.
شمارهی مقاله: 25
نوع مطالعه:
كاربردي |
موضوع مقاله:
ارگونومی دریافت: 1404/9/29 | پذیرش: 1405/5/20